Osmanlı imparatorluğunun tarihindeki ayrıntıları bilmeden, bu konuya hâkim olduğunu iddia edenler, aslında çok büyük yanlış içindedirler. Pek çoğu için imparatorluğun lideri konumunda olan 36 padişah hakkında bilgi sahibi olmak yeterli gibi görünürken, aslında Kösem Sultan ve Hürrem Sultan gibi bu dönemlere esas damgayı vurmuş saray sultanlarının da hanedanlığın gidişatı hakkında çok önemli etkileri olmuştur. Çoğu zaman tahta çıkacak kişi de olmak üzere gidişatı etkileyen bu sultanlar, imparatorluğun geleceğini de yakından etkilemişlerdir.

Aklı, güzelliği, sadakati ve zekâsı ile Osmanlı tarihinin çok önemli bir parçası olmayı başaran Kösem Sultan, Sultan 1. Ahmet’in eşi olmakla beraber, tahta çıkan 4. Murat ve 1. İbrahim’in ve bununla birlikte katledilen şehzade Süleyman ve Kasım’ın da annesidir. Ayşe ve Fatma adında iki de kışı olan Kösem Sultan, hem eşi hem de çocukları için çok büyük mücadeleler vermiş olmasına rağmen, onların acısını da en derinden yaşamış bir sultandır. Hayatının bazı dönemlerinde baş hatun olarak sözü geçen bazen de eski saraya sürülmek istenen Kösem Sultan, imparatorluk tarihinde adından çok fazla söz ettirmiş ender bayanlardan biri olmuştur.

Osmanlı sarayına Bosna bölgesinden gelmesine karşın, onun bir Rum kızı olduğu ve sonradan Müslüman olduğu söylenir. Saray hayatı boyunca bütün detayları bilinen sultanın, saray önceki yaşantısı hakkında çok fazla net bilgi olmaması ise günün şartları değerlendirildiğinde son derece normal görülmelidir.